Genetyka 1- podstawowe informacje Cheat Sheet

Wykład z Biologicznych Mechanizmów Zachowania II, II semestr psychologii na Uniwersytecie Warszawskim. Notatki służą powtórce przed egzaminem

3,231 views 456 downloads 17 Jul 2023 History

.

Genetyka
- Nauka o dziedziczeniu
- Nauka o genach
Genomika
Dziedzina biologii zajmująca się analizą genomu organizmu, poznaniem jego sekwencji oraz określ­­aniem wszystkich wewnęt­­rznych zależności i intera­­kcji.

Dziedziny genetyki

Genetyka klasyczna
Badanie dziedz­iczenia na poziomie osobniczym
Genetyka popula­cyjna
Badanie dziedz­iczenia na poziomie populacji
Genetyka moleku­larna
Badanie dziedz­iczenia na poziomie cząste­czkowym
Genetyka zachowania
Badanie dziedz­iczenia cech zachowania

Ważne osiągn­ięcia

1866
Prawa dziedz­iczenia Mendla
1910
Powiązanie genów z chromo­somami (Morgan)
1944
Odkrycie DNA (Avery, McLeod, McCarty)
1953
Zident­yfi­kowanie struktury DNA (Watson, Crick)
2001
Zsekwe­ncj­ono­wanie genomu ludzkiego (Human Genome Project, Celera Genomics)
2015
Wprowa­dzenie metody CRISPR/Cas9
- Umożli­wienie edytowania DNA

.

Gen
- Podsta­­wowa, fizyczna i funkcj­­onalna jednostka dziedz­­ic­z­enia, przeno­­sząca informacje z pokolenia na pokolenia na pokolenie
- Fragment DNA składający się z regionu transk­­ry­b­o­wanego i sekwencjo regula­­to­r­owych umożli­­wi­a­j­ących transk­­rybcję
Chromosom
Forma organi­­zacji DNA żywych organizmów

Budowa chromosomu

Budowa chromosomu
Centromer- przewę­żenie chromo­somu, dzielące go na dwa ramiona
Chromatydy- ramiona chromosomu

Prążki chromosomu

Specyf­iczny zestaw poprze­cznych prążków różniących się od siebie grubością i intens­ywn­ością. Ich rozmie­szc­zenie jest stałą i powtar­zalną cechą, wykorz­yst­ywaną również przy wykrywaniu mutacji.

Liczba chromo­somów

Liczba chromo­somów (n) nie zawsze jest liczbie cząsteczek DNA (c)
Liczba chromo­somów zależy od gatunku
U organizmów diploi­dal­nych- po dwa chromosomy w komórce
Np. człowiek- 2n=46; muszka owocówka- 2n=8

Chromosomy płciowe

Determ­inują płeć organizmu
Kobiety- XX
Mężczyźni- XY
Chromosomy autoso­malne- wszystkie chromo­somy, niebędące płciowymi

Transp­ozony (skaczące geny)

Geny niemające stałego miejsca w genomie
Odcinki DNA zdolne do sponta­nic­znego przemi­esz­czania się- transp­ozycji
Działają na zasadzie "­cop­y-p­ast­" lub "­cut­-pa­st"

.

Kariotyp
Kompletny zestaw chromo­­somów komórki somaty­­cznej organizmu
Locus
Miejsce jakie w chromo­­somie (genomie) zajmuje dany gen
Allel
Altern­­atywna forma genu w locus

.

Hetero­zyg­oty­czność
Obecność zrożni­cow­anych alleli w danym locus w każdym chromo­somie w parze
Homozy­got­yczność
Obecność tych samych alleli w danym locus w każdym chromo­somie w parze

.

Genotyp
Kombinacja alleli w określonym locus lub konsty­­tucja genetyczna osobnika
Fenotyp
Obserw­­owana charak­­te­r­y­styka osobnika

.

Dziedz­iczenie
Odtwar­­zanie w kolejnych pokole­­niach struktury, funkcji i poszcz­­eg­ó­lnych cech u osobników tego samego gatunku
Dziedz­iczność
Całość mechan­­izmów genety­­cznych warunk­­uj­ących następstwo organizmów w kolejnych pokole­­niach

Comments

No comments yet.

Cheatography n. The art of mapping complex subjects into clear, instantly navigable reference guides.